جمعه سیاه یا بلک فرایدی چیست
  • ۲ آذر ۱۳۹۷
  • به وسیله amirali
  • سایر
  • 0

بلک فرایدی چیست؟

بارها و بارها در دنیای اینترنت و در واقع فروشگاه‌های اینترنتی اسم بلک فرایدی را شنیده ایم. شاید برایتان این سوال پیش آمده باشد که بلک فرایدی چیست؟ بلک فرایدی و یا جمعه‌ی سیاه چیست؟ اولین بار کی این سنت توسط چه کسی پایه‌گذاری شد؟ بصورت کلی اگر بخواهیم بلک فرایدی را معنی کنیم باید تصور غالب مردم راجع به این روز را مطرح کنیم؛ یعنی می‌توان گفت در بلک فرایدی یا جمعه‌ی سیاه حراج‌ها و تخفیف‌های بسیار بزرگ در فروشگاه‌های اینترنتی ایجاد می‌شوند تا حجم فروش بیشتری را به خود اختصاص دهند. این تخفیف بزرگ فقط در یک روز از سال ایجاد می‌شود و همانطور که از اسمش پیداست در روز جمعه آغاز می‌شود. در ادامه همراه مجله‌ی پرومی باشید تا بیشتر درباره‌ی بلک فرایدی یا جمعه‌ی سیاه بدانید.

اگر به ایام پیش روی بلک فرایدی دقت کنید متوجه می‌شوید که چیزی به سال نوی میلادی نمانده است. دقیقا همانند شب عید ما ایرانی‌ها که همگی شور و هیجان برای خرید سال نو در روزهای پایانی سال را داریم، مردم دیگر نقاط دنیا هم از این اتفاق مستثنی نیستند. بلک فرایدی هم به همین منظور شکل گرفته است. در واقع فردای چهارمین پنج شنبه‌ی ماه نوامبر که روز شکر گزاری نامیده می‌شود روز بلک فردای تعیین شده است. اما این نام با ماهیت آن در تضاد است. سیاه معمولا مفاهیم بد یمنی را با خود به همراه دارد درصورتی که اتفاقات هیجان انگیزی در ایام رخ می‌دهد. 

جمعه سیاه یا بلک فرایدی چیست

ازدحام در فروشگاه والمارت برای خرید در بلک فرایدی

 

تاریخچه‌ی نام گذاری بلک فرایدی یا جمعه‌ی سیاه

 در تاریخ آمریکا، عبارت «جمعه سیاه» به رسوایی بازار طلا، در روز ۲۴ سپتامبر سال ۱۸۶۹ اشاره دارد. پس از پایان جنگ داخلی آمریکا، بین ایالات متحده آمریکا و ایالات مؤتلفه آمریکا، نوبت به دوران دوازده ساله بازسازی آمریکا رسید. بدین ترتیب، ایالت‌های شکست خورده جنوبی، مورد بازسازی ایالت‌های شمالی پیروز قرار گرفتند. دو تن از زمین خواران آن دوره به نام جِی گولد (Jay Gould) و جیمز فیسک (James Fisk) به واسطه خریدهای عمده در مدتی کوتاه، انحصار موقت طلا را به دست گرفتند. آن‌ها از این طریق سود کلانی به دست آوردند. دولت وقت که به‌موقع متوجه این سوءاستفاده نشد، حجم طلای بالایی را روانه بازار کرد تا قیمت از دست رفته ثابت شود. اما در نهایت، زندگی بسیاری ویران شد، و از آن روز به نام جمعه سیاه یا بلک فرایدی یاد می‌شود.

سیاه در حسابداری

در گذشته، قانونی نانوشته بین حسابداران رایج بود. در ترازنامه‌های خود، اگر صورت سود و زیان آنان منجر به ضرر می‌شد؛ از جوهر قرمز استفاده می‌کردند. استفاده از جوهر قرمز رنگ، تنها جهت نمایان‌تر شدن ضرر در بیلان بود. اما اگر صورت سود و زیان به سود می‌انجامید، از جوهر مشکی استفاده می‌شد. در اوایل دهه ۶۰ میلادی، حسابداران همیشه فردای روز عید شکرگزاری، حساب‌های خود را مشکی رنگ می‌دیدند. این روز سرآغاز موج سود و خریدهای پیش از عید به حساب می‌آمد. از این رو، بین خود آن را «بلک فرایدی» به معنای جمعه {جوهر} مشکی نام‌گذاری کردند.

در سال ۱۹۶۱، پلیس فیلادلفیا پنسیلوانیا، و راچستر نیویورک به خاطر شلوغی و ترافیک خیابان‌ها در این روز، آن را بلک فرایدی خواندند. به نظر کارشناسان روابط عمومی آن دوران، استفاده از عبارت بلک فرایدی یا جمعه سیاه کاربرد مناسبی نبود. چراکه کلمه «سیاه» نشان دهنده رویدادی بدشگون است. آنان به رسانه‌ها و مردم پیشنهاد کردند، به‌جای «جمعه سیاه» یا «شنبه سیاه» از عباراتی مثل «جمعه بزرگ» یا «شنبه بزرگ» استفاده کنند. اما این عبارات معادل‌سازی شده نیز عمر چندانی نداشتند.

شلوغی خیابان‌ها

باری دیگر در سال ۱۹۷۵ میلادی در روزنامه نیویورک تایمز، به عبارت بلک فرایدی به‌کاربرده شد. در اینجا نیز، منظور شلوغ‌ترین روز خرید و سنگین‌ترین ترافیک جاده‌ها بابت خرید مردم بود. تا اوایل دهه ۸۰ میلادی همچنان برخی از شهرها و ایالت‌های آمریکا از این عبارت استفاده نمی‌کردند. اما کسانی که آن عبارت را شنیده بودند، مفهومی یکسان در ذهنشان تداعی می‌شد: «فرصتی طلایی برای خرید». آغاز فصل خریدهای عید کریسمس و روزی شاد. حتی باوجود کلمه «سیاه» در این عبارت، هیچ‌کس آن را روزی سیاه و تباه نمی‌دانست.

 

جمعه سیاه یا بلک فرایدی چیست

خریداران بیرون فروشگاه «بست بای» در نیوجرسی صف بسته‌اند.

حراج پنج شنبه

رقابت افراطی مغازه داران به حدی رسید که این حراجی، در صبح عید شکرگزاری آغاز شد. به این بهانه که خریداران در ترافیک جمعه سیاه نمانند؛ فروشگاه (Kmart)، در سال ۲۰۰۹ حراجی بلک فرایدی را از ساعت ۷ صبح پنجشنبه شروع کرد. پس از آن فروشگاه‌های زیادی از این تغییر ساعت پیروی کرده، و در ساعات ۸ و ۹ صبح پنجشنبه به جنس‌های خود چوب حراج زدند. رسانه‌ها جهت عدم استفاده از عبارت بدشگون «سیاه» برای توجیه این روز آن را «پنجشنبه طوسی» یا «پنجشنبه قهوه‌ای» هم نامیدند. اما شاید در آینده این عبارات هم در زبان انگلیسی رواج پیدا نکنند، و عبارتی جدید به نام بلک ترزدی (پنج‌شنبه سیاه) وارد فرهنگ واژگان انگلیسی شود.

دوشنبه آنلاین (Cyber Monday)

رفته‌رفته با جا افتادن خریدهای اینترنتی، فروشگاه‌های آنلاین هم در رویداد بلک فرایدی حضور یافتند. رقابت در صف‌های طولانی، پدیده‌ای متفاوت در کشورهای دیگر است. همان‌طور که مردم برای فیلم‌های معروف سینمایی، از چندین ساعت قبل با صندلی و تجهیزات کامل گذران وقت حاضر می‌شوند، در مورد بلک فرایدی نیز، این امر بسیار پررنگ‌تر بود. بسیاری از مردم فرصت ایستادن در صف‌های طولانی را نداشتند، و ترجیح آن‌ها این بود که روز عید شکرگزاری پیش خانواده خود باشند. فروشگاه‌های آنلاین، در دوشنبه بعد از شکرگزاری (پایان تعطیلات چهار روزه عید)، پیشنهادهای آنلاین جذاب خود را ارائه می‌دادند. بدین‌صورت، کسانی که موفق به حضور در بلک فرایدی نشده بودند، یا دیر به پیشنهاد موردنظر خود رسیدند هم، شانسی دوباره پیدا می‌کردند. در موارد بسیاری، رویداد بلک فرایدی آنلاین یک هفته کامل طول می‌کشید و آن را با عبارات (Cyber Monday) و (Cyber Week) توصیف می‌کنند.

خشونت و جرایم در جمعه سیاه

خشونت , جرم و درگیری در جمعه سیاه یکی از دلایلی است که پلیس این نام را برای این روز در نظر گرفته است. که ریشه در قتل ها و درگیری های این روز در فروشگاه های مختلف دارد.

از جمله سال ۲۰۱۰ که در فروشگاه زنجیره ای وال مارت درگیری های خریداران منجر به ۱۰ کشته و ۱۱۱ مصدوم شده است که پس از این حادثه هشتگ #Walmartfights ایجاد شد.

  • بدترین جمعه سیاه مربوط به سال ۲۰۰۸ میباشد که یک نگهبان فروشگاه وال مارت با وجود قد ۱۹۵ سانتی و وزن ۱۲۲ کیلویی در زیر پای هجوم بیش از ۲۰۰۰ نفر به دلیل خفگی جان سپرد و یک زن حامله نیز صدمه جدی دید
  • در سال ۲۰۰۹ پلیس به دلیل خشونت زیاد وارد فروشگاه وال مارت شد
  • در سال ۲۰۱۰ هجوم مردم در ساعت ۵ صبح چاره ای برای خروج اضطراری کارمندان فروشگاه نذاشت
  • در سال ۲۰۱۱ زنی در فروشگاه وال مارت برای خرید یک دستگاه wii به سمت جمعیت اسپری فلفل پاشید
  • در سال ۲۰۱۲ در بیرون فروشگاه وال مارت به دلیل درگیری برای جای پارک دو نفر به همدیگر شلیک کردند
  • در سال ۲۰۱۳ پلیس به یک دزد فروشگاه شلیک کرد
  • در سال ۲۰۱۶ سه نفر در شهر های ایالت‌های تنسی، نیوجرسی و نوادا مورد شلیک قرار گرفتند که یکی از آنان فوت کرد
  • در سال ۲۰۱۷ پنج نفر از اهالی آلاباما در طی درگیری زخمی شدند و پلیس این شهر فروشگاه برلوس را در آن روز تعطیل کرد

جرم در روز جمعه سیاه تنها به قتل و درگیری ها ختم نمیشود بلکه گران فروشی نیز یکی دیگر از جرم های این روز است که فروشگاه های مختلف مرتکب‌ این کلاهبرداری میشوند.

طبق تحقیقات سایت WalletHub , چهارده درصد از کالاهای فروش رفته در این روز قیمتی برابر با روزهای عادی دارند و هفده درصد فروش جمعه سیاه نیز حتی قیمتی بالاتر از قیمت این روز دارند.

 

جمعه سیاه یا بلک فرایدی چیست

 

در هر صورت امروزه می‌دانیم که بلک فرایدی تقریبا از مفهوم اولیه خودش فاصله گرفته است و به نوعی به بزرگترین حراجی سال تبدیل شده است. در این روز، کالاها در بزرگترین خرده ‌فروشی ‌های دنیا از جمله آمازون، والمارت، تارگت و نظایر آنها با تخفیفات باور نکردنی به مردم عرضه می‌شود. بعضی از محصولات حتی تا ۹۰ درصد هم تخفیف می‌خورند.

بلک فرایدی دقیقا چه روزی است؟

تاریخ بلک فرایدی فردای روز جشن شکرگزاری در آمریکا است که معمولا بیست و سوم یا بیست و چهارم نوامبر برگزار می‌شود. بلک فرایدی امسال (یعنی ۲۰۱۸) روز جمعه ۲۳ نوامبر است که با ۲ آذر در ایران مصادف است.

ساعت واشنگتن ۸ ساعت و ۳۰ دقیقه عقب تر از تهران است، بنابراین شروع ۲۳ نوامبر در آمریکا معادل با ۸:۳۰ صبح جمعه در ایران می باشد و بنابراین بلک فرایدی تا ۸:۳۰ صبح شنبه در ایران ادامه خواهد داشت. البته آمازون در حال حاضر برخی تخفیفات پیش از بلک فرایدی را آغاز کرده است  و در این چند ساله توانسته گوی رقابت را از والمارت و دیگر فروشگاه ها در کسب سود برباید.

کامنت خود را بگذارید

آخرین دیدگاه‌ها